Gotowe tabele do POP
Automatyczne wyliczenie emisji z bazy CEEB — bez ręcznego przepisywania z operatów.
Dla Urzędu Marszałkowskiego Województwa Świętokrzyskiego
Brakujące ogniwo między Centralną Ewidencją Emisyjności Budynków a tabelami Programu Ochrony Powietrza. System wylicza emisje z danych CEEB i dostarcza gotowe raporty do POP wraz z pełną kompatybilnością z programem Czyste Powietrze.
Rozwiązanie opracowane przez Opolskie Centrum Zarządzania Projektami. Wdrożone w województwie opolskim i w Wielkopolsce Wschodniej.
Korzyści · jak zacząć
Automatyczne wyliczenie emisji z bazy CEEB — bez ręcznego przepisywania z operatów.
Dowolny scenariusz wymiany źródeł ciepła — wraz z kosztami i redukcją PM10 oraz PM2,5.
TERYT, katalog źródeł spójny z programem Czyste Powietrze, WCAG 2.1, RODO.
Widok schodzący do poziomu obrębu — wsparcie dla operatorów programu Czyste Powietrze.
Raporty w formacie oczekiwanym przez Ministerstwo Klimatu i Środowiska oraz Unię Europejską.
Instancja demonstracyjna dla województwa uruchamiana w kilka tygodni od decyzji.
Kontekst
Mała aktualizacja
do końca listopada
Obowiązuje na najbliższe 2 lata. Ministerstwo Klimatu i Środowiska rekomenduje, żeby przy tej aktualizacji urzędy „przećwiczyły” korzystanie z bazy CEEB.
Duża aktualizacja
w przyszłym roku
Obowiązuje na kolejnych 6 lat. Ma się już w pełni opierać na danych emisyjnych wywodzących się z bazy centralnej — CEEB.
Problem
CEEB nie liczy emisji
Baza CEEB zawiera dane o budynkach i źródłach ogrzewania, ale nie zawiera wyliczonych emisji. Bez nich nie da się zbudować tabel POP: emisji w gminach, liczby źródeł do wymiany, wymaganej redukcji.
Rozwiązanie
Metodyka i system, wdrożone w Wielkopolsce Wschodniej oraz w województwie opolskim, po zaimportowaniu bazy CEEB wyliczają emisje w rozbiciu na gminy i zwracają gotowe tabele wymagane w POP.
Dane o budynkach i źródłach ogrzewania trafiają do systemu w jednolitym schemacie, z identyfikacją TERYT.
Autorska metodyka wylicza emisje PM10, PM2,5, B(a)P oraz pozostałych zanieczyszczeń w rozbiciu na gminy i typy źródeł.
System generuje tabele wymagane w Programie Ochrony Powietrza: emisje w gminach, źródła do wymiany, redukcje.
Wdrożenia referencyjne
Województwo Opolskie
Wielkopolska Wschodnia
Koncept „cyfrowego bliźniaka CEEB” spotkał się z pozytywnym odbiorem w kolejnych urzędach marszałkowskich, m.in. w Szczecinie i Kielcach.
Województwo świętokrzyskie
Poniżej pokazujemy sposób prezentacji danych. Po zasileniu systemu bazą CEEB dla województwa świętokrzyskiego, ten sam widok pokazuje rzeczywiste emisje w rozbiciu do poziomu gmin.
System
Ten sam moduł, który wylicza emisje z CEEB, obsługuje pełny cykl wymiany źródeł ciepła: od identyfikacji budynków wymagających interwencji, przez planowanie budżetu, aż po raportowanie realizacji do POP oraz do programu Czyste Powietrze. Każdy kafelek prowadzi do odpowiedniego raportu w Metabase.
Katalog źródeł ogrzewania spójny z CEEB oraz z programem Czyste Powietrze — jeden słownik dla obu procesów.
Otwórz raport →Widok emisji i potencjału wymiany schodzący do poziomu gminy i pojedynczego budynku (TERYT).
Otwórz raport →Scenariusze wymiany źródeł z automatycznym wyliczeniem kosztu oraz efektu redukcji emisji.
Otwórz raport →Gotowe tabele wymagane w Programie Ochrony Powietrza — bez ręcznego przepisywania.
Otwórz raport →Symulacja budżetu — na danych referencyjnych
Poniższe wyliczenia oparto na publicznych danych z wdrożenia w województwie opolskim: ok. 65 tys. domów jednorodzinnych nadal ogrzewanych kotłami klasy 4 i niższej, 25,7 tys. umów w programie Czyste Powietrze z dofinansowaniem ~800 mln zł (WFOŚiGW w Opolu, 2024) oraz efektami z Opola — redukcja ok. 80 t pyłów rocznie po wymianie kopciuchów za ~12 mln zł dotacji od 2017 r.
Scenariusz A · minimum
≈ 260 mln zł
Wymiana 20 tys. najstarszych kopciuchów w 5 najbardziej zanieczyszczonych powiatach. Szacowana redukcja PM10 o ~25 %.
Koszt jednostkowy ~13 tys. zł / źródło (średnia dotacji Czyste Powietrze, poziom podstawowy).
Scenariusz B · rekomendowany
≈ 650 mln zł
Wymiana 50 tys. źródeł klasy < 3 do 2030 r. — spójne z harmonogramem uchwały antysmogowej. Redukcja PM10 o ~55 %.
Skala odpowiada dotychczasowemu tempu WFOŚiGW Opole (~5 tys. umów rocznie) × 10 lat.
Scenariusz C · pełny
≈ 1,1 mld zł
Wyeliminowanie wszystkich ~65 tys. kopciuchów do 2032 r. Redukcja PM10 o ~78 %, wygaszenie stref przekroczeń.
Wariant zgodny z celami Programu Ochrony Powietrza i dyrektywy AAQD.
Źródła: WFOŚiGW w Opolu (podsumowanie programu Czyste Powietrze, czerwiec 2024), Samorząd Województwa Opolskiego (sprawozdanie z POP, marzec 2026), Urząd Miasta Opola (efekty wymiany kopciuchów), GUS. Po zasileniu systemu danymi CEEB dla województwa świętokrzyskiego scenariusze zostaną wyliczone na danych rzeczywistych.
Zgodność i standardy
Dyrektywy UE o jakości powietrza (AAQD) oraz o krajowych pułapach emisji (NEC / EPPD). Obowiązki, które jeszcze nie są w pełni wdrożone w prawie krajowym, ale nasze raporty są przygotowane pod ich sprawozdawczość.
Moduł wymiany kotła operuje na danych osobowych beneficjentów. System zapewnia rozliczalność dostępu, minimalizację danych oraz szyfrowanie w tranzycie i w spoczynku.
Strona spełnia wymogi dostępności: przełącznik wysokiego kontrastu, regulacja rozmiaru czcionki, poprawna semantyka HTML, widoczny focus, opisy alt, dostępność z klawiatury.
Wszystkie jednostki terytorialne (województwo, powiaty, gminy, obręby, ulice) identyfikowane kodem TERYT — spójnie z bazą CEEB i raportami GUS.
Uspójniony katalog źródeł ogrzewania. Dane zebrane na potrzeby POP są od razu przygotowane do wykorzystania w programie Czyste Powietrze — bez ponownego mapowania.
Środowisko produkcyjne oparte o infrastrukturę spełniającą wymogi Krajowych Ram Interoperacyjności. Logi dostępu, kopie zapasowe, kontrola uprawnień na poziomie JST.
Dla kogo
Aktualizacja POP na podstawie danych CEEB, raporty wojewódzkie, scenariusze budżetowe dla całego województwa oraz sprawozdawczość do Ministerstwa Klimatu i Środowiska oraz Unii Europejskiej.
Dane per JST: rejestr źródeł w gminie, potencjał wymiany, wsparcie dla operatorów programu Czyste Powietrze w województwie świętokrzyskim.